Kiểm tra cuối khoá — Kanji N1

Nhớ lại chút nhé

• 梅Mai · hoa mơ (mai)木 (cây) đứng cạnh 毎 (mỗi) — cây mà mỗi năm nở hoa sớm nhất, khi trời còn lạnh: cây mơ.Như trong: "Tùng cúc trúc mai" (松菊竹梅 — 菊 chưa học), "mai cốt cách" (梅骨格).

Nhớ lại chút nhé

• 埼Kỳ · mũi đất (Saitama)土 (đất) bên trái, 奇 (lạ) bên phải — mỏm đất lạ nhô ra: mũi đất.Như trong: (ít dùng) — cùng âm "kỳ" với 奇 trong "kỳ lạ" (奇妙), nhớ qua phần bên phải.

Nhớ lại chút nhé

• 憂Ưu · lo âuTrên là 頁 (cái đầu) viết gọn, giữa là 心 (lòng), dưới là 夂 (bước chân lê) — đầu cúi, lòng nặng, chân lê bước: lo âu.Như trong: "Ưu sầu", "ưu tư", "ưu phiền".
• 鬱Uất · u uất, buồn bực · chỉ cần nhận mặtHai cái cây 木 kẹp một cái hũ 缶 ở trên, dưới là bình rượu 鬯 với ba nét phẩy 彡 — rừng cây dày, hũ đậy kín, hơi rượu không thoát ra được: bức bối, u uất.Như trong: "Uất ức", "u uất", "uất hận".

Nhớ lại chút nhé

• 喉Hầu · cổ họng口 (miệng) bên trái, 侯 (người lính gác mũi tên) bên phải — cửa ải canh sau cái miệng: cổ họng.Như trong: "Yết hầu" (咽喉), "hầu kết" (喉仏).

Nhớ lại chút nhé

• 嫁Giá · cô dâu, gả女 (người con gái) bước vào 家 (nhà) — con gái về nhà chồng: cô dâu, gả.Như trong: "Giá thú" (cưới gả), "xuất giá" (lấy chồng), "tái giá".

Nhớ lại chút nhé

• 箸Trợ · đôi đũa⺮ (tre) trên, 者 (người) dưới — thứ bằng tre người ta cầm mỗi bữa: đôi đũa.Như trong: "Trợ" (đũa) — từ Hán Việt hiếm; tiếng Việt "đũa" xưa viết chữ Nôm khác. Nhớ bằng hình: tre + người.

Nhớ lại chút nhé

• 麓Lộc · chân núi · chỉ cần nhận mặt林 (rừng) ở trên, 鹿 (con hươu) ở dưới — hươu đi kiếm ăn dưới cánh rừng ở chân núi.Như trong: "Sơn lộc" (chân núi) — từ Hán Việt văn chương; âm "lộc" giống 鹿 (con hươu) ở dưới.

Nhớ lại chút nhé

• 賠Bồi · bồi thường貝 (vỏ sò, tiền xưa) bên trái; bên phải là 立 (đứng) trên 口 (miệng) — đứng ra mở miệng nhận lỗi rồi đưa tiền: bồi thường.Như trong: "Bồi thường" (賠償) — đúng chữ 賠.
• 償Thường · đền bù亻 (người) đứng cạnh 賞 (phần thưởng) — người đem của cải trả lại cho người bị thiệt: đền bù.Như trong: "Bồi thường" (賠償), "thường hoàn" (償還, hoàn trả nợ) — đúng chữ 償.

Nhớ lại chút nhé

• 逮Đãi · bắt giữ隶 (bàn tay nắm đuôi con thú) trên lưng 辶 (bước đi) — đuổi theo cho kịp rồi tóm lấy: bắt giữ.Như trong: "Đãi bộ" (逮捕, bắt giữ) — tiếng Việt ít dùng; nhớ qua cặp 逮 + 捕 (bộ = bắt).

Nhớ lại chút nhé

• 碑Bi · tấm bia石 (đá) bên trái, 卑 (thấp) bên phải — phiến đá dựng thấp bên đường để khắc chữ: tấm bia.Như trong: "Bia" chính là âm Việt của 碑: "bia đá", "bi ký" (碑記), "bia tiến sĩ" — đúng chữ 碑.

Nhớ lại chút nhé

• 拭Thức · lau · chỉ cần nhận mặt扌 (tay) bên trái, 式 (nghi thức) bên phải — trước nghi lễ, tay cầm khăn lau sạch mọi thứ: lau.Như trong: "Phất thức" (払拭 — lau sạch, xoá bỏ) — đúng chữ 拭; tiếng Việt ít dùng.

Nhớ lại chút nhé

• 顧Cố · ngoảnh lại, xem xét雇 (cánh cửa có con chim — thuê người giữ cửa) bên trái, 頁 (cái đầu) bên phải — người giữ cửa quay đầu nhìn lại phía sau: ngoảnh lại, xem xét.Như trong: "Cố vấn" (顧問), "chiếu cố" (照顧), "hồi cố" (回顧 — nhìn lại) — đúng chữ 顧.

Nhớ lại chút nhé

• 狭Hiệp · chật hẹp犭 (con chó) bên trái chen vào 夹 (người bị kẹp giữa hai bên) — con chó lách qua khe giữa hai người: chỗ chật hẹp.Như trong: "Hiệp nghĩa" (狭義 — nghĩa hẹp, đối với "quảng nghĩa"), "hiệp lượng" (lòng dạ hẹp hòi) — đúng chữ 狭; khác "hiệp" (協) trong "hiệp hội".

Nhớ lại chút nhé

• 概Khái · khái quát木 (thanh gỗ) bên trái, 既 (đã xong) bên phải — đong gạo xong, lấy thanh gỗ gạt ngang miệng đấu cho bằng: gạt cho đều, nói đại khái, khái quát.Như trong: "Khái niệm" (概念), "khái quát" (概括), "đại khái" (大概) — đúng chữ 概.

Nhớ lại chút nhé

• 寮Liêu · ký túc xá宀 (mái nhà) ở trên, dưới là đống lửa cháy sáng — dưới một mái nhà đèn đuốc sáng trưng, nhiều người ở chung: nhà ở tập thể, ký túc xá.Như trong: Ít gặp trong tiếng Việt ("liêu" trong "đồng liêu" là chữ khác 僚).

Nhớ lại chút nhé

• 遜Tốn · khiêm tốn孫 (cháu) đi trên bộ bước đi 辶 — đứa cháu ngoan bước lùi sau ông bà, nhường đường: khiêm tốn, nhún nhường.Như trong: "Khiêm tốn" (謙遜), "bất tốn" (不遜 — ngạo mạn) — đúng chữ 遜.

Nhớ lại chút nhé

• 冗Nhũng · thừa (冗談: nói đùa)冖 (mái che) ở trên, 几 (cái ghế, người ngồi) ở dưới — người ngồi không dưới mái nhà, chẳng có việc gì: thừa thãi, nói chuyện phiếm.Như trong: "Nhũng trường" (冗長 — dài dòng), "nhũng viên" (冗員 — người thừa) — đúng chữ 冗; "nhũng nhiễu" của tiếng Việt là chữ khác.

Nhớ lại chút nhé

• 曽Tằng · từng, tằng (曽祖父) · chỉ cần nhận mặtHai chấm trên đầu như hơi bốc lên, ở giữa là cái nồi hấp có ô, dưới là 日 — nồi hấp chồng tầng lên nhau: tầng, đời chồng đời.Như trong: "Tằng tổ" (曽祖 — cụ), "tằng tôn" (曽孫 — chắt) — đúng chữ 曽; "tằng" trong "từng trải" của tiếng Việt cũng gốc chữ này (曽経).

Nhớ lại chút nhé

• 還Hoàn · trả vềPhần trong là con mắt nhìn quanh một vòng (giống phần phải của 環 — vòng), đặt trên bộ bước đi 辶 — đi một vòng rồi quay về chỗ cũ: trở về, trả lại.Như trong: "Hoàn trả" (返還), "hoàn lương" (還良), "sinh hoàn" (生還 — sống sót trở về) — đúng chữ 還.

Nhớ lại chút nhé

• 栽Tài · trồng câyKhung ngoài là cây giáo nhỏ dùng để cắt tỉa, phía dưới bên trái là 木 (cây) — cắt tỉa gọn rồi đặt cây non xuống đất: trồng cây.Như trong: "Tài bồi" (栽培), "bồn tài" (盆栽 — cây cảnh trong chậu) — đúng chữ 栽.

Nhớ lại chút nhé

• 臆Ức · phỏng đoán, nhút nhát · chỉ cần nhận mặt月 (thịt, cơ thể — ở đây là lồng ngực) bên trái, 意 (ý nghĩ) bên phải — ý nghĩ còn giấu trong ngực chưa dám nói ra: đoán mò, nhát gan.Như trong: "Ức đoán" (臆断 — đoán chủ quan), "ức thuyết" (臆説) — đúng chữ 臆.
• 憶Ức · nhớ (記憶)忄 (lòng) bên trái, 意 (ý nghĩ) bên phải — ý nghĩ cất giữ trong lòng: ký ức, nhớ.Như trong: "Ký ức" (記憶), "hồi ức" (回憶), "truy ức" (追憶) — đúng chữ 憶.

Nhớ lại chút nhé

• 摩Ma · xoa, cọ xátTrên là 麻 (cây gai phơi dưới mái), dưới là 手 (bàn tay) — tay vò sợi gai cho mềm: xoa, cọ xát.Như trong: "Ma sát" (摩擦), "án ma" (xoa bóp), "ma-xa-ge" xoa bóp.
• 麻Ma · cây gai, tê广 (mái nhà) che trên hai bó cây 林 — dưới mái nhà phơi hai bó cây gai để lấy sợi: cây gai, vải gai.Như trong: "Ma tuý" (麻酔 — gây mê), "ma tý" (麻痺 — tê liệt), "thiên ma" (天麻) — đúng chữ 麻.

Nhớ lại chút nhé

• 璧Bích · ngọc bích (完璧: hoàn hảo) · chỉ cần nhận mặt辟 ở trên, 玉 (viên ngọc, có chấm) ở dưới — viên ngọc tròn quý nằm dưới cùng; khác 壁 (bức tường) có 土 (đất) ở dưới.Như trong: "Hoàn bích" (完璧 — "trả ngọc về nguyên vẹn": hoàn hảo), "song bích" (双璧 — hai viên ngọc: cặp xuất sắc ngang nhau) — đúng chữ 璧.

Nhớ lại chút nhé

• 悔Hối · hối hận忄 (lòng) bên trái, 毎 (mỗi) bên phải — mỗi lần nghĩ lại, lòng lại nhói: hối hận.Như trong: "Hối hận", "hối cải" (悔改), "sám hối".
• 侮Vũ · khinh nhờn亻 (người) bên trái, 毎 (mỗi) bên phải — nhìn mỗi người như nhau, chẳng coi ai ra gì: khinh nhờn.Như trong: "Khinh vũ" (coi thường — từ Hán Việt văn viết), "vũ nhục" (làm nhục).

Nhớ lại chút nhé

• 雲Vân · mâyTrên là 雨 (mưa), dưới là 云 (hơi nước cuộn lên) — thứ cuộn trên trời trước khi thành mưa là mây.Như trong: "Phong vân" (風雲 — gió mây), "vân hải" (雲海 — biển mây).
• 蜂Phong · con ong虫 (sâu bọ) bên trái, bên phải là mũi nhọn chồng lên nhau (như ở 峰, đỉnh núi) — con côn trùng có cái ngòi nhọn: con ong.Như trong: "Phong mật" (蜂蜜, mật ong), "phong sào" (tổ ong) — đúng chữ 蜂.

Nhớ lại chút nhé

• 肘Trửu · khuỷu tay月 (thân thịt) bên trái, 寸 (bàn tay, cổ tay) bên phải — chỗ thịt cách bàn tay một đoạn, gập lại được: khuỷu tay.Như trong: "Xế trửu" (níu khuỷu tay, cản trở — thành ngữ Hán Việt ít dùng).
• 婿Tế · con rể女 (con gái) bên trái, bên phải là chàng trai đứng đợi — người đàn ông đến bên con gái nhà mình: con rể.Như trong: "Phu tế" (chồng, con rể), "nữ tế" (con rể) — từ Hán Việt cũ trong văn tế, gia phả.

Nhớ lại chút nhé

• 湯Thang · nước nóng氵 (nước) cạnh phần có 日 (mặt trời) chiếu xuống — nước được hun nóng: nước nóng.Như trong: "Thang thuốc" (湯薬 — thuốc sắc).

Nhớ lại chút nhé

• 飾Sức · trang trí飠 (đồ ăn) bên trái, bên phải là người cầm tấm khăn 巾 — lấy khăn lau chùi, bày mâm cỗ cho thật đẹp: trang trí.Như trong: "Trang sức" (装飾), "tu sức" (修飾) — đúng chữ 飾.

Nhớ lại chút nhé

• 寿Thọ · sống lâuBa nét ngang như ba tầng tuổi chồng lên nhau, dưới là 寸 (bàn tay) chống gậy — cụ già chống gậy qua bao nhiêu tầng năm tháng: sống lâu.Như trong: "Trường thọ" (長寿), "mừng thọ", "thượng thọ", "thọ" in trên đồ mừng.
• 司Ti · cai quảnMột cái khung như bàn tay che phía trên, bên trong có nét ngang và 口 (miệng) — người đứng trên ra lệnh bằng miệng: cai quản.Như trong: "Công ti" (tiếng Việt nay viết "công ty"), "tư lệnh" — 上司 (じょうし) là "người cai quản ở trên": cấp trên.

Nhớ lại chút nhé

• 虹Hồng · cầu vồng虫 (con vật) bên trái, 工 (cây cầu, việc làm) bên phải — người xưa tưởng cầu vồng là con rồng dài vắt ngang trời như một cây cầu.Như trong: "Hồng" — âm Hán Việt ít dùng (trong văn chương "hồng" là cầu vồng); nhớ bằng hình con vật dài vắt ngang trời.